Resultaten dak- en thuislozentelling in de regio

Vandaag werden de resultaten van de dak- en thuislozentelling in Zuid-West-Vlaanderen bekend gemaakt. Op 29 oktober 2021 telden 45 diensten in Zuid-West-Vlaanderen het aantal mensen dat de nacht voordien dak- of thuisloos was. Het waren er in totaal 1.313, van wie 784 thuisloos en 529 dakloos. In die groep van 1.313 personen zijn er niet minder dan 479 dak- of thuisloze kinderen. W13 en onze regio, die al jaren sterk inzetten om dak- en thuisloosheid aan te pakken, lanceren een oproep om gezien de vastgestelde nood de inspanningen nog te verhogen.

In 2020 liet de Koning Boudewijnstichting een eerste reeks point-in-time tellingen dak- en thuisloosheid (in onder meer Gent, Luik en de provincie Limburg) uitvoeren door een onderzoeksteam. In 2021 kreeg W13 de kans om ook een dergelijke telling te laten uitvoeren, net als eerstelijnszone BraVio en de Waalse steden Namen en Charleroi.

Die telling vond plaats op vrijdag 29 oktober 2021: toen telden 45 diensten uit de regio alle dak- en thuislozen in de nacht van 28 op 29 oktober. Vooral de 14 OCMW’s (44 %) en CAW Zuid-West-Vlaanderen (25 %) vulden heel wat vragenlijsten in. De 45 diensten werden ondersteund door een onderzoeksteam van KU Leuven en UC Louvain onder leiding van Koen Hermans en Nana Mertens.

Zeven categorieën

Op woensdag 16 maart maakte het onderzoeksteam de resultaten bekend. In de regio Zuid-West-Vlaanderen – Anzegem, Avelgem, Deerlijk, Harelbeke, Kortrijk, Kuurne, Lendelede, Spiere-Helkijn, Waregem, Wervik, Wevelgem, Wielsbeke en Zwevegem – werden er op 29 oktober 1.313 dak- of thuisloze personen geteld. Dat is 0,4 procent van de inwoners in Zuid-West-Vlaanderen. Het gaat om 834 volwassenen en 479 kinderen.

Die dak- of thuisloze personen maken deel uit van een van de volgende zeven categorieën: (1) overnachten in de openbare ruimte; (2) overnachten in noodopvang; (3) overnachten in opvang en tijdelijk verblijf; (4) overnachten in een instelling; (5) overnachten in een niet-conventionele ruimte; (6) overnachten bij familie of vrienden; (7) overnachten in een woning dreigende uithuiszetting.

 

 

 

Volwassenen

%

Kinderen

%

Totaal

 

1

Openbare ruimte

 

16

1,9 %

1

0,2 %

17

 

2

Noodopvang

 

45

5,4 %

14

2,9 %

59

 

3

Opvang en tijdelijk verblijf

 

264

31,7 %

214

44,7 %

478

 

4

Instelling

 

99

11,9 %

20

4,2 %

119

 

5

Niet-conventionele ruimte

 

62

7,4 %

16

3,3 %

78

 

6

Familie of vrienden

 

259

31,1 %

109

22,8

368

 

7

Dreigende uithuiszetting

 

83

10 %

104

21,7

187

 

 

Onbekend

6

0,7 %

1

0,2 %

7

 

 

 

 

834

100 %

479

100 %

1.313

 

 

478 personen in opvang en tijdelijk verblijf

Voor W13 is het totaal aantal getelde dak- en thuisloze personen een bevestiging van de signalen op het terrein: de Zuid-West-Vlaamse welzijnsvereniging was er zich goed van bewust dat er in de regio een problematiek van dak- en thuisloosheid is. Daarom ook vroeg W13 om in 2021 een point-in-time telling dak- en thuisloosheid uit te voeren, om zo via wetenschappelijk onderbouwde meting te weten te komen hoe groot deze problematiek is. Wel is het zo dat de verhouding tussen het aantal volwassenen en het aantal kinderen niet werd verwacht.

 Uit het grootschalige onderzoek kunnen enkele vaststellingen worden getrokken.

  1. Een groot deel van de getelde personen is thuisloos (categorieën 3, 4 en 7). Het gaat om 446 volwassenen en 338 kinderen, of 784 personen in totaal. Er werden 388 dakloze volwassenen en 141 dakloze kinderen geteld (totaal: 529 personen).
  2. Gelukkig kan een belangrijk deel van de getelde thuisloze personen overnachten in opvang en tijdelijk verblijf (CAW-opvang, crisiswoningen, doorgangswoningen). Het gaat om 264 volwassenen en 214 kinderen (samen 478 personen) voor wie er zo al een tijdelijke oplossing is gevonden dankzij maatregelen van het eigen beleid.
  3. Met het cijfermateriaal kan W13 aan de slag om gerichter werk te maken van de strijd tegen dak- en thuisloosheid. Dat is een noodzaak, want veel thuisloze personen dreigen dakloos te worden, zoals gezinnen die met een dreigende uithuiszetting worden geconfronteerd. In die gezinnen wonen bovendien 104 kinderen, dat is 22 % van het totaal aantal getelde kinderen.
  4. Het onderzoeksteam stelt dat deze dak- en thuislozentelling een heel goede weergave is van de huidige situatie, net omdat de regio al lang bezig is met deze problematiek én de diensten die meetelden daardoor al heel wat ervaring hebben. Bovendien lijkt het er sterk op dat het aanbod aan initiatieven voor dak- of thuisloze personen heel goed bekend is, waardoor mensen er optimaal gebruik van maken.
 
Initiatieven van W13

Belangrijk om te weten is dat er binnen de regio al langere tijd wordt samengewerkt om dak- en thuisloosheid tegen te gaan. W13 zet sinds de opstart begin 2016 ook in op de strijd tegen dak- en thuisloosheid met initiatieven als Kracht.wonen, de Woonclub en het meldpunt preventie uithuiszetting. Kracht.wonen haalde recent € 125.000 aan subsidies binnen via de Nationale Loterij om langdurig dakloze vrouwen te begeleiden. Met die extra middelen zal er onder meer een extra wooncoach worden aangeworven.

Daarnaast werken de gemeenten samen in een aantal housing first-programma’s die nu ook federaal worden ondersteund. Recent werd ook het project straatverpleegkundige gelanceerd vanuit De Brug, W13 en de lokale besturen. En in Kortrijk werd de nachtopvang de voorbije jaren vertienvoudigd van 900 overnachtingen per jaar naar 9.000 overnachtingen.

Oproep om nog meer de krachten te bundelen

W13 wil tot slot een oproep doen naar alle woonactoren en lokale besturen om nog meer de krachten te bundelen in de strijd tegen dak- en thuisloosheid. De Zuid-West-Vlaamse welzijnsvereniging volgt ook de ontwikkelingen op wat betreft de samensmelting in woonmaatschappijen van de sociale huisvestingsmaatschappijen (Mijn Huis, Wonen Regio Kortrijk, Eigen Gift Eigen Hulp, !mpuls, Helpt Elkander, De Leie, De Vlashaard, Eigen Haard) en de sociale verhuurkantoren (drie in de regio: De Woonsleutel, SVK De Poort, RSVK Waregem) tegen 2023. Het nieuwe ontwerp van decreet op Wonen kan ertoe leiden dat minder mensen in een kwetsbare situatie een woning toegewezen zullen krijgen.

De laatste vijf jaar gebeurden er gemiddeld 772 toewijzingen per jaar, waarvan 215 via de sociale verhuurkantoren en dus aan mensen uit heel kwetsbare doelgroepen. De rest van de 772 toewijzingen gebeurden via de sociale huisvestingsmaatschappijen.

Vanaf 2023 is de versnelde toewijzing voor de nieuwe woonmaatschappijen vastgelegd op 20 %. W13 vraagt W13 aan de bevoegde minister om de lokale woonactoren toe te laten gemotiveerd af te wijken van de 20 %. Indien niet zullen er in onze regio jaarlijks gemiddeld 88 gezinnen in een heel kwetsbare situatie minder een woning kunnen betrekken via versnelde toewijzing. De aanbeveling om gemotiveerd af te wijken van die 20 %-norm werd trouwens opgenomen in het advies van de Vlaamse Vereniging van Steden en Gemeenten.

 

Totaal aantal dak- en thuisloze personen per gemeente

Gemeente

Volwassenen

Kinderen

Totaal

 

 

 

 

Anzegem

16

7

23

Avelgem1

14

7

21

Deerlijk

14

11

25

Harelbeke

65

49

114

Kortrijk

376

194

570

Kuurne

17

14

31

Lendelede

1

0

1

Menen

74

67

141

Spiere-Helkijn

2

0

2

Waregem

48

29

77

Wervik

24

19

43

Wevelgem

22

16

38

Wielsbeke

5

3

8

Zwevegem

42

27

69

Ander

61

19

80

Onbekend

53

17

70

 

 

 

 

TOTAAL

834

479

1.313

 

 

Aantal dak- of thuisloze volwassenen per categorie en per gemeente

Media Folder